Duzeka.pl

Katalog

Książka A-Z

OPIS PRODUKTU

15.07.2018, 12:38
  • Autor Herzen Aleksander
  • Tłumaczenie Derelkowska Elżbieta
  • Wydawnictwo Zysk i S-ka
  • Język wydania polski
  • Język oryginału rosyjski
  • Numer wydania I
  • Data premiery 2018-02-26

OCENA

Pamiętniki cesarzowej Katarzyny II jej własną ręką spisane
Ujawnione zapiski bezwzględnej carycy.

Katarzyna II - a właściwie księżna Zofia Augusta Anhalt-Zerbst - urodziła się w 1729 roku w Szczecinie. Znana jako Katarzyna Wielka była żoną cara Piotra III, lecz po niecałym roku jego rządów w wyniku przewrotu pałacowego sama została cesarzową Rosji i władała nią do końca życia - zmarła w 1796 roku.

Rządy Katarzyny II były niezwykle surowe, pod jej panowaniem Rosja rosła w siłę, a buntowników wysyłano na Syberię. Do kontrowersyjnego wizerunku władczyni przyczyniły się także rozwiązły tryb życia, despotyczny charakter oraz agresywna polityka.

"Pamiętniki..." obejmują zapiski cesarzowej dotyczące lat 1744-1759 - w zapieczętowanej kopercie znalazł je po śmierci cesarzowej jej syn, Paweł. Po raz pierwszy drukiem zostały wydane przez Aleksandra Herzena w Londynie w 1858 roku.


RECENZJA
Caryca Katarzyna II, najbardziej znana kobieta rządząca Rosją (choć nie pierwsza i nie ostatnia), to dziś symbol - bezwzględnych rządów, rozpusty, ale i postępu. Jako pierwsza wprowadziła do Rosji ideę szkoły dla dziewcząt, słynnego Instytutu Smolnego, dbała o kontakt z Europą, sprzyjała kulturalnemu i ekonomicznemu rozwojowi kraju i pokazała, że kobieta wcale nie jest gorszym władcą niż mężczyzna. Nic dziwnego, że jej pamiętniki cieszą się popularnością nawet po ponad dwóch stuleciach od jej rządów. 

Nowe wydanie pamiętników carycy urzekło mnie skromną okładką w dobrze dobranych kolorach i twardą oprawą. W porównaniu z poprzednimi polskimi edycjami sprawiało na pierwszy rzut oka wrażenie bardziej dopracowanego. Czy faktycznie się takim okazało, to już inna historia. 

Kto liczy na pikantne szczegóły z alkowy carycy, będzie musiał się obejść smakiem. Katarzyna w swoich pamiętnikach nie opisuje łóżkowych przymiotów kochanków, a ich samych szkicuje kilkoma co najwyżej zdaniami. Skupia się na opisie dworskiego życia i swoich uczuć, w tym również kolejnych trapiących ją chorób. Z przełomowych faktów godnym odnotowania jest to, że cesarzowa wprost przyznaje, iż to nie car był ojcem jej syna. Sam car pojawia się przed czytelnikiem w postaci dużego chłopca, wiecznie obrażonego na świat i żonę, i na to, że musi rządzić. Nic dziwnego, że caryca obaliła tak słabego i niechętnego do oporu męża. Katarzyna bowiem, dla odmiany, choć nie wychwala siebie samej, pokazuje się czytelnikom jako kobieta twarda, stanowcza, skora do nauki i mimo nieszczęśliwego małżeństwa, zawartego wbrew jej woli, gotowa walczyć o szczęśliwe życie. Wiele miejsca poświęca swoim damom dworu, trudnym relacjom z teściową, licznym gościom pałacu, ale też sprawom ekonomii, oświaty czy kultury. W jej pamiętnikach widać rękę wykształconej osoby, w dodatku dobrze władającej piórem - jeśli wierzyć historii zapisków carycy, kolejne wydania są poprawiane w bardzo nieznacznym stopniu. To ponoć w 90% - nie licząc, rzecz jasna, uwspółcześnionego zapisu - ten sam tekst, który widnieje w rękopisach przekazanych do druku przez Aleksandra Hercena. 

Pamiętniki Katarzyny II w ciekawy i szeroki sposób ukazują codzienność rosyjskiego dworu w połowie XVIII wieku. Urywają się niestety, nim jeszcze Katarzyna obejmie władzę, lecz mimo to niosą wiele zakulisowych informacji i pogłębiają wiedzę o ówczesnej Rosji o nieoczekiwany aspekt. Do tego wydanie Zyska i s-ki szczyci się ładnym, pozbawionym widocznych wad przekładem. Brakuje mi natomiast czegoś innego - pamiętniki z epoki, zapiski postaci historycznych wydawane współcześnie nie mogą, a wręcz powinny być opatrzone notą edytorską i przypisami dotyczącymi fragmentów, które dzisiejszemu czytelnikowi wydadzą się niezrozumiałe lub które można opacznie zinterpretować. Tego brakuje. Ba, opracowania naukowego nie ma w ogóle, a jako autor pamiętników jest wpisany... Aleksander Hercen, który wprawdzie wydał je jako pierwszy, ale było to 160 lat temu! 

Niestety, to ogromna wada tej publikacji, sprawiająca, że mam wrażenie, jakby Zysk skorzystał z faktu, iż prawa autorskie spadkobierców Hercena wygasły, więc tanim kosztem można wydać na nowo cieszące się popularnością pamiętniki kontrowersyjnej władczyni. Tyle że bez odpowiedniego opracowania będą one mieć wartość jedynie dla historyków zajmujących się epoką, nie dla przeciętnego odbiorcy, który nie zrozumie wagi niektórych sformułowań, pogubi się też w gąszczu postaci i wydarzeń. Brakuje też choćby indeksu imion czy posłowia, nie Hercena, a współczesnego specjalisty od epoki. Czyżby polski wydawca nie mógł znaleźć nikogo, kto zajmuje się dziejami Rosji w osiemnastym wieku? 

Tak się podobnych książek nie wydaje. 

Joanna Krystyna Radosz

Komentarze

  • Artykuły
  • Wywiady
  • Inne

Amal Clooney wreszcie jest w ciąży?

Zmiana kształtów żony George'a Clooneya może wskazywać na to, że na... »

Wyprasowana twarz Madonny na okładce

59-letnia Madonna mimo upływu czasu nie rezygnuje z wizerunku młodziutk... »

Oficjalna sesja laureatów Złotych Globów!

W niedzielny wieczór, w hotelu Beverly Hilton w Beverly Hills po raz 74.... »

Nasze     Patronaty

Wielkie nadzieje
O wielkich nadziejach, wielkich miłościach i przede wszystkim wielkich przyjaźniach

Biega
    na blogach

McClellan Brian ? Jesienna Republika. Trylogia magów prochowych t.3
Trzeci i ostatni tom trylogii Magów prochowych doczekał się wreszcie swojej kolejki do czytania.  Po lekturze tomu drugiego zastanawiałam się, czy autor zdoła mnie
Królestwo Książek
Darmowe książki dla Blogerek! (i Blogerów)
Cześć! Wiem, że może to zabrzmieć jak kiczowata reklama, ale akcja z pewnością taka nie jest.Dzielę się wiadomością ze wszystkimi Blogerkami
Kobietnik
"Taki kot pomaluje każdy płot" - zwierzęcy bohaterowie podbijają nasze serca!:)
Sympatyczny zwierzak na okładce nie tylko fizjonomię ma uroczą - jest też istotką o złotym sercu, niezwykle empatyczną, pomysłową, działającą
Książkowa mania
BOOK TOUR: "Co mnie zmieniło na zawsze" - Amber Smith
Cześć, dziś kolejna książka, przeczytana w ramach Book Tour. Organizatorką jest autorka bloga "Wyznania uzależnionej od..książek"     Eden j
Mercy In Your eyes
Doodle Fusion: Planeta Bazgrołów
Stres to niestety nieodłączny element naszego życia. Towarzyszy nam niemal każdego dnia czy to w pracy, szkole, czy w domu. Można sobie z nim radzić na wiele ró
Elle Kennedy: Podbój
Autor: Elle KennedyTytuł: PodbójSeria: Off-Campus #3Stron: 448Wydawca: Zysk i S-kaBeztroska swoboda studencka powoli dobiega końca. Bohaterowie serii Off-Campus stopniowo docieraj
Zwiedzam wszechświat
Zapowiedzi marcowe [2017]
Luty minął jak z bicza strzelił, przyszła pora na marcowe zapowiedzi wydawnicze.Również i tym razem nie powala ilość nowości, które mnie w jaki
Redaktor na tropie
Mariusz Czubaj ?Martwe popołudnie?
Myślcie, a będzie Wam dane Żyjemy w czasach świętej trójcy. Ta trójca to media, biznes i polityka. Zacznę od sprostowania. I czepiania się. Choć
Kobietnik
"Tajemnicze kolorowanki" - kolorowanie i "wartości dodane";)
Pani naszej pierwszoklasistki stara się urozmaicać lekcje na wszelkie sposoby - wiadomo, że niesztampowe zadania przykuwają uwagę, wciągają, intrygują. Gdy zada
Angus Watson "Czas żelaza"
Zazwyczaj dzielę książki na trzy kategorie. Pierwszą stanowią dzieła, które przywracają czytelnikom wiarę w istnienie dobrej literatury. W szeregi drugie
Redaktor na tropie
Marcin Ciszewski ?Wiatr?
Nasza zima zła To miał być sylwester inny niż wszystkie, spędzony w surowych warunkach w schronisku na Kasprowym Wierchu, będącym mekką wszystkich szanują
Fascynacja książką
"Piąta pora roku" Nora K. Jemisin
Kiedy "Piąta pora roku" trafiła w moje ręce, od razu miałam ochotę ją przeczytać. W zależności od nastroju lubię sięgać po różne
Nałogowy Książkoholik
FELIETON: Wcale nas nie znacie!
źródłoPrzeglądając różnego rodzaju strony internetowe i czytając komentarze co poniektórych osób i nie ukrywajmy, że chodzi mi tu gł
Kobietnik
"Taki kot pomaluje każdy płot" - zwierzęcy bohaterowie podbijają nasze serca!:)
Sympatyczny zwierzak na okładce nie tylko fizjonomię ma uroczą - jest też istotką o złotym sercu, niezwykle empatyczną, pomysłową, działającą
Po drugiej stronie... książki
"Harry Potter i Kamień Filozoficzny", wersja ilustrowana
Dziś recenzja trochę nietypowa, bo zdjęciowa. Jestem pewna, że wielu z Was, tak jak i ja z niecierpliwością wyczekiwało tej daty: 21//22 października, premiera
Zwiedzam wszechświat
"Mnich"
Autor: Matthew Gregory LewisTytuł: "Mnich"Wydawnictwo: Vesper, 2016Ilość stron: 457Okładka: miękka ze skrzydełkamiW II połowie XVIII wieku ludzką wyobraźni
Przedpremierowo: Co mnie zmieniło na zawsze [patronat]
Agresja. Brutalność. Przemoc na tle seksualnym.  GWAŁT. Niewiele jest książek młodzieżowych, które  podejmowałyby się próby przedst
Fascynacja książką
"Brama piekieł" Bill Schutt, J.R. Finch
Rozpoczął się listopad. Miesiąc raczej smutny, szary, ponury. Mniej więcej taką atmosferę daje się wyczuć podczas lektury "Bramy piekieł", chociaż
Kobietnik
"Królestwo Liter" - takie pisanie jest miłe niesłychanie:)
O dziwo Starsza jest najpilniejszą uczennicą, mimo że jeszcze w przedszkolu deklarowała ze łzami w oczach: "Ja nie chcę do sioły, nigdy nie pójdę do sio&
Zostań najbogatszym Ojcem Chrzestnym - recenzja gry Kasa i Spluwy
Gry imprezowe goszczą u nas często. Bardzo cenimy sobie tytuły w których może zasiąść więcej niż  osób, gdyż mamy wielu znajomych l
facebook