Duzeka.pl

Katalog

Książka A-Z

OPIS PRODUKTU

29.07.2018, 23:13
  • Autor Binet Laurent
  • Tłumaczenie Dłuski Wiktor
  • Wydawnictwo Literackie
  • Język wydania polski
  • Język oryginału francuski
  • Numer wydania I
  • Data premiery 2018-05-16

OCENA

Siódma funkcja języka
Filozoficzna bomba, semiologiczna petarda, językowy majstersztyk. Po prostu thriller intelektualny. Powieść spiskowa z wielkimi filozofami i semiologami w rolach głównych.

25 lutego 1980 roku Roland Barthes, czołowy francuski intelektualista i teoretyk semiologii, zostaje potrącony przez furgonetkę niedaleko paryskiego Coll?ge de France. Miesiąc później umiera w szpitalu. Banalny wypadek drogowy? Przypadkowa śmierć? A może zakamuflowane zabójstwo? Może komuś przeszkadzało, że Barthes odkrył klucz do siódmej funkcji języka - magicznej mocy, pozwalającej przejmować kontrolę nad myślami i działaniami drugiego człowieka? Komisarz Jacques Bayard, z pomocą Simona, młodego doktoranta, podejmuje śledztwo, które całkowicie odmieni ich życie.

Paryż lat 80. XX wieku. Wielcy filozofowie i semiolodzy, od Michela Foucaulta i Gilles?a Deleuze'a, przez Jacques'a Derridę i Julię Kristevą, po Johna Searle'a i Umberta Eco, wplątani w grę francuskich i bułgarskich służb specjalnych, sycylijskiej mafii, lewicowych i prawicowych organizacji terrorystycznych. A wszystko w dyskretnym cieniu prezydenckiej kampanii wyborczej roku 1981, w której naprzeciw siebie stają Giscard d'Estaing i Mitterrand.


RECENZJA
Gdybyśmy mieli nadawać recenzjom książek tytuły, ta z pewnością nazywałaby się "Kibole lingwistyki" albo nawet "Kibole humanistyki". Nominowana do nagrody Bookera książka Laurenta Bineta "Siódma funkcja języka" obiecuje połączenie pełnokrwistego thrillera z erudycyjną powieścią spiskową jak spod ręki Umberto Eco.  Do tego nazwiska - i poglądy - przełomowych postaci dwudziestowiecznej humanistyki. Zapowiada się naprawdę dobra zabawa. 

O bestsellerze Bineta "HHhH" tylko słyszałam, za to w samych superlatywach. Nie inaczej było z "Siódmą funkcją języka". Zresztą już sam blurb powieści brzmi imponująco: morderstwo Rolanda Barthesa, magiczna funkcja języka dająca kontrolę nad światem, wybory prezydenckie we Francji, mafia, szereg czołowych humanistów znanych każdemu lingwiście i literaturoznawcy... Jedno jest pewne: powieść, która miesza tyle porządków, będzie spektakularna. Okaże się albo spektakularnym sukcesem, albo spektakularną klapą. 

Roland Barthes umiera. Nie tak po prostu, chociaż morderstwo jest nieoczywiste: potrąca go tylko samochód. To wystarczy, by rozpętało się humanistyczne piekło. Koledzy zmarłego w chwili jego śmierci kłócą się przy szpitalnym łóżku, we Francji pojawia się podejrzanie wielu Bułgarów, a sprawą tajemniczego zgonu semiologa ma się zająć komisarz Jacques Bayard, policjant tyleż poczciwy, co pozbawiony głębokiej wiedzy humanistycznej. Świadomy własnej niewiedzy - niczym Sokrates - zaopatruje się w pomocnika, zafascynowanego lingwistyką i metodami dedukcji Simona Herzoga. Ten egzotyczny duet trafia w sam środek zażartej awantury, która udowadnia, że naukowcy nie mają nic wspólnego ze stereotypem żyjących książkami poczciwin, a ich dyskusje bardziej niż uczone dysputy przypominają gangsterskie porachunki. Giną kolejne osoby, a komisarzy i intelektualistów zajmuje najważniejsze pytanie: co Barthes wiedział o siódmej funkcji języka? I kto przejął jego wiedzę? 

Na wstępie trzeba zaznaczyć, że to nie jest książka dla każdego. Docenienie jej w pełni wymaga sporej wiedzy z zakresu szkół metodologicznych języko- i literaturoznawstwa dwudziestego wieku, sytuacji we Francji u progu lat osiemdziesiątych... Z drugiej strony - "Siódma funkcja języka" w niecodzienny sposób przedstawia poglądy Barthesa, Kristevej, Jakobsona i wielu innych "przyjaciół każdego filologa", więc w pewnym sensie można ją potraktować jako podręcznik dla początkujących w tej dziedzinie. Przy tym erudycyjna warstwa tekstu bynajmniej nie rozwija się kosztem fabularnej, a dopełnia ją i ubarwia. Fabuła cały czas jest jasna, śledztwo przebiega dynamicznie, bohaterowie stają wobec realnych zagrożeń. Nie brak scen w dosłowny sposób pokazujących przemoc czy seks. Nie brak też barwnego przedstawienia życia intelektualnej elity Europy, ich kłótni, zdrad, namiętności. 

Można by się zastanawiać, czy przedstawianie w takim świetle autentycznych osób, w dodatku takich, których wkład we współczesną humanistykę jest nieoceniony, nie podpada czasem pod swego rodzaju świętokradztwo. Po lekturze "Siódmej funkcji języka" mogę z całą pewnością stwierdzić: nie. Nic z tych rzeczy. Laurent Binet nie tylko słowami, ale też tym, co ukryte między wierszami, daje do zrozumienia symulakryczny charakter występujących postaci. Kristeva to nie faktyczna Julia Kristeva, tylko jej kopia oparta na wybranych cechach i poglądach. Tak samo Barthes, Eco, Lacan i inni, przedstawieni w satyrycznym kluczu z pewnymi elementami typizacji. Lekcję z Baudrillarda autor odrobił na piątkę z plusem. 

Jest w tej powieści wszystko, czego potrzeba, by zszokować, wstrząsnąć i zachwycić czytelnika: barwny język, dowcipne spostrzeżenia, łamanie na wszelkie sposoby zasady decorum, inteligentne deptanie humanistycznych świętości nie dla samego deptania, lecz z wyższym celem. Niestety przy tak wysoko zawieszonej poprzeczce jak na dłoni widać najmniejsze niedoróbki: brak choćby wspomnienia w kontekście funkcji magicznej języka jej działania w kulturach przedreferencyjnych czy enigmatyczną ?słowiańskość?, na którą powołuje się autor przy okazji akcentów (czyżby nigdy nie słyszał, jak różni się chociażby akcent rosyjski od bułgarskiego) czy wyglądu Kristevej. To detale, które raziły oczy - wciąż jednak detale. Poza tym trudno się dziwić nominacji i pochwałom dla tego tekstu. 

Joanna Krystyna Radosz

Komentarze

  • Artykuły
  • Wywiady
  • Inne

Amal Clooney wreszcie jest w ciąży?

Zmiana kształtów żony George'a Clooneya może wskazywać na to, że na... »

Wyprasowana twarz Madonny na okładce

59-letnia Madonna mimo upływu czasu nie rezygnuje z wizerunku młodziutk... »

Oficjalna sesja laureatów Złotych Globów!

W niedzielny wieczór, w hotelu Beverly Hilton w Beverly Hills po raz 74.... »

Nasze     Patronaty

Biega
    na blogach

McClellan Brian ? Jesienna Republika. Trylogia magów prochowych t.3
Trzeci i ostatni tom trylogii Magów prochowych doczekał się wreszcie swojej kolejki do czytania.  Po lekturze tomu drugiego zastanawiałam się, czy autor zdoła mnie
Królestwo Książek
Darmowe książki dla Blogerek! (i Blogerów)
Cześć! Wiem, że może to zabrzmieć jak kiczowata reklama, ale akcja z pewnością taka nie jest.Dzielę się wiadomością ze wszystkimi Blogerkami
Kobietnik
"Taki kot pomaluje każdy płot" - zwierzęcy bohaterowie podbijają nasze serca!:)
Sympatyczny zwierzak na okładce nie tylko fizjonomię ma uroczą - jest też istotką o złotym sercu, niezwykle empatyczną, pomysłową, działającą
Książkowa mania
BOOK TOUR: "Co mnie zmieniło na zawsze" - Amber Smith
Cześć, dziś kolejna książka, przeczytana w ramach Book Tour. Organizatorką jest autorka bloga "Wyznania uzależnionej od..książek"     Eden j
Mercy In Your eyes
Doodle Fusion: Planeta Bazgrołów
Stres to niestety nieodłączny element naszego życia. Towarzyszy nam niemal każdego dnia czy to w pracy, szkole, czy w domu. Można sobie z nim radzić na wiele ró
Elle Kennedy: Podbój
Autor: Elle KennedyTytuł: PodbójSeria: Off-Campus #3Stron: 448Wydawca: Zysk i S-kaBeztroska swoboda studencka powoli dobiega końca. Bohaterowie serii Off-Campus stopniowo docieraj
Zwiedzam wszechświat
Zapowiedzi marcowe [2017]
Luty minął jak z bicza strzelił, przyszła pora na marcowe zapowiedzi wydawnicze.Również i tym razem nie powala ilość nowości, które mnie w jaki
Redaktor na tropie
Mariusz Czubaj ?Martwe popołudnie?
Myślcie, a będzie Wam dane Żyjemy w czasach świętej trójcy. Ta trójca to media, biznes i polityka. Zacznę od sprostowania. I czepiania się. Choć
Kobietnik
"Tajemnicze kolorowanki" - kolorowanie i "wartości dodane";)
Pani naszej pierwszoklasistki stara się urozmaicać lekcje na wszelkie sposoby - wiadomo, że niesztampowe zadania przykuwają uwagę, wciągają, intrygują. Gdy zada
Angus Watson "Czas żelaza"
Zazwyczaj dzielę książki na trzy kategorie. Pierwszą stanowią dzieła, które przywracają czytelnikom wiarę w istnienie dobrej literatury. W szeregi drugie
Redaktor na tropie
Marcin Ciszewski ?Wiatr?
Nasza zima zła To miał być sylwester inny niż wszystkie, spędzony w surowych warunkach w schronisku na Kasprowym Wierchu, będącym mekką wszystkich szanują
Fascynacja książką
"Piąta pora roku" Nora K. Jemisin
Kiedy "Piąta pora roku" trafiła w moje ręce, od razu miałam ochotę ją przeczytać. W zależności od nastroju lubię sięgać po różne
Nałogowy Książkoholik
FELIETON: Wcale nas nie znacie!
źródłoPrzeglądając różnego rodzaju strony internetowe i czytając komentarze co poniektórych osób i nie ukrywajmy, że chodzi mi tu gł
Kobietnik
"Taki kot pomaluje każdy płot" - zwierzęcy bohaterowie podbijają nasze serca!:)
Sympatyczny zwierzak na okładce nie tylko fizjonomię ma uroczą - jest też istotką o złotym sercu, niezwykle empatyczną, pomysłową, działającą
Po drugiej stronie... książki
"Harry Potter i Kamień Filozoficzny", wersja ilustrowana
Dziś recenzja trochę nietypowa, bo zdjęciowa. Jestem pewna, że wielu z Was, tak jak i ja z niecierpliwością wyczekiwało tej daty: 21//22 października, premiera
Zwiedzam wszechświat
"Mnich"
Autor: Matthew Gregory LewisTytuł: "Mnich"Wydawnictwo: Vesper, 2016Ilość stron: 457Okładka: miękka ze skrzydełkamiW II połowie XVIII wieku ludzką wyobraźni
Przedpremierowo: Co mnie zmieniło na zawsze [patronat]
Agresja. Brutalność. Przemoc na tle seksualnym.  GWAŁT. Niewiele jest książek młodzieżowych, które  podejmowałyby się próby przedst
Fascynacja książką
"Brama piekieł" Bill Schutt, J.R. Finch
Rozpoczął się listopad. Miesiąc raczej smutny, szary, ponury. Mniej więcej taką atmosferę daje się wyczuć podczas lektury "Bramy piekieł", chociaż
Kobietnik
"Królestwo Liter" - takie pisanie jest miłe niesłychanie:)
O dziwo Starsza jest najpilniejszą uczennicą, mimo że jeszcze w przedszkolu deklarowała ze łzami w oczach: "Ja nie chcę do sioły, nigdy nie pójdę do sio&
Zostań najbogatszym Ojcem Chrzestnym - recenzja gry Kasa i Spluwy
Gry imprezowe goszczą u nas często. Bardzo cenimy sobie tytuły w których może zasiąść więcej niż  osób, gdyż mamy wielu znajomych l
facebook