Duzeka.pl

Katalog

Książka A-Z

OPIS PRODUKTU

21.06.2020, 23:16
  • Autor Kącki Marcin
  • Wydawnictwo Społeczny Instytut Wydawniczy Znak
  • Język wydania polski
  • Język oryginału polski
  • Liczba stron 400
  • Numer wydania I
  • Data premiery 2020-05-20

OCENA

Oświęcim. Czarna zima
Pierwszy współczesny reportaż o Oświęcimiu - mieście naznaczonym przez zło.

Miejscowe legendy mówią o klątwie, która ciąży nad miastem od stuleci. Marcin Kącki, znakomity reporter, autor słynnego "Białegostoku", zadaje mieszkańcom pozornie proste pytanie: "Jak się tu żyje?". Rozmawia ze zbieraczami, którzy maniakalnie poszukują pamiątek z obozu. Z ostatnim oświęcimskim Romem, żyjącym w cieniu przemilczanego pogromu. Z ludźmi, którzy boją się zejść do własnej piwnicy, i z mieszkańcami osiedla, którzy bramę obozową mijają w drodze na zakupy. I z tymi, którzy nie otwierają okien, by nie czuć smrodu z kominów. Nawet ziemia nie daje spokoju, nasączona trucizną zakładów chemicznych.

Raz puszczone w ruch mechanizmy zła zatrzymują się powoli. Oświęcim, niczym soczewka, skupia nadzieje i lęki Polaków. I nikt nie pokazuje tego lepiej niż Kącki.

Czy w mieście, które nie może uciec od przeszłości, da się normalnie żyć?


RECENZJA
Oświęcim żyje w cieniu obozu Auschwitz, tak jak Brzezinka nie może uciec przed Birkenau. Marcin Kącki stworzył reportaż o mieście, nad którym wisi klątwa, w którym antysemityzm kotłuje pod powierzchnią, a cień obozu tylko czasem znika.

Marcin Kącki zadaje mieszkańcom proste pytanie: "Jak się tu żyje?" To stanowi początek opowieści różnych ludzi i początkowo ciężko się czyta, nie mogłam wejść w rytm, za dużo ludzi na zbyt małej liczbie stron, za dużo historii związanych tylko wyjściowym pytaniem, a do tego powtórzony tekst. Z czasem jednak wszystko zaczyna się układać, przestaje być chaotyczne, a tworzy całość. Całość opowieści o mieście, które ma za sobą kawał historii i to nie tej strasznej, obozowej. Z reportażu możemy się dowiedzieć o wcześniejszych losach miasta, o jego mieszkańcach, z których przed wojną większość stanowili Żydzi, dziś wypędzeni, o Romach, też już będących historią po pogromie z 81 roku, któremu autor też poświęcił rozdział. Nie da się bowiem opowiedzieć historii miasta, zrozumieć nastrojów mieszkańców, nie sięgając w przeszłość. A autor sięga w nią z różnych punktów widzenia, zderza ze sobą relacje, wrażenia i pamięć świadków tworząc taką mozaikę, która jedynie tworzy kolejne pytania. Pisze o czasach sprzed wojny, ale i o wojnie oczami ludzi wysiedlonych, wracających, mieszkających blisko lub daleko obozu, a nawet na jego terenie. Pisze o ciągłej walce oddzielenia miasta od obozu, próbie zmiany nazwy, która jednak niczego miastu nie przyniosła.

Nie umiem powiedzieć, co najbardziej w tej książce mną wstrząsnęło. Fascynujące są losy każdego zbieracza, który chodzi po ludziach i zbiera pamiątki po obozie, ocalając je od zapomnienia i zniszczenia. To jest jednak też gorzki przekaz, bo każdy z tych ludzi mówi o niechęci Muzeum. To tu widać szczególny antagonizm między przeszłością i próbą zachowania pamięci o czasach, kiedy ginęli tam ludzie, a teraźniejszością. Widać go też w bardziej codziennych rzeczach, w próbie rozwoju miasta, które ma piękną historię, ogromny potencjał, a co ważniejsze, ludzi, którzy chcą coś zrobić, ocalić od zapomnienia, ale iść z tym do przodu, nie pogrążać się w rozpaczy i śmierci i w stopowaniu inwestycji, bo przecież to TAKIE miejsce. Przerażające są też losy Żydów i rosnąca nienawiść, ale nie można przejść też obojętnie wobec współczesnych problemów miasta, w którym co prawda inny, ale powraca czarny śnieg i smród.

Oświęcim. Czarna zima to reportaż o ludziach władzy, zwykłych obywatelach, Żydach, Romach, Polakach. O społecznościach i pojedynczych ludziach walczących o normalne życie w cieniu obozu. To historia dobrych ludzi, skurwysynów, hien cmentarnych, szubrawców, zwykłych, niczym się nie wyróżniających obywateli. Dzięki temu możemy zobaczyć miasto, jakich wiele w kraju, a jednak wyjątkowe. Nie wiem, czy ta książka odczaruje ludzi tam mieszkających, pracujących, robiących interesy. Może odczaruje innych, może zobaczą, że oprócz obozu można w Oświęcimiu zobaczyć o wiele więcej, może coś pomoże zmienić w mentalności obcych. Bo mam wrażenie, że miejscowi tak rozpaczliwie chcą się odciąć od kawałka historii, że zapominają o tym, co było wcześniej i nie próbują nawet wykorzystać potencjału naukowego, turystycznego i całościowego miasta, przynajmniej niektórzy, a tych, co próbują, niszczą.

Tej książki nie czyta się łatwo. Serce staje, łzy dławią, a złość nie pozwala pogodzić się z pewnymi cechami ludzkimi. Marcin Kącki prostym pytaniem obnaża podłą naturę ludzką, zawiść, złośliwość, pokazuje ofiary, katów, obserwatorów. Może dzięki temu w ludzkiej świadomości powstanie Oświęcim - Brzezinka, jako odrębny byt, który mimo obecności Auschwitz - Birkenau potrafi zaoferować wiele możliwości. Jednak pewne rzeczy, choć bolą, a może właśnie przez to, należy przeczytać. Zawsze lepiej uczyć się na cudzych błędach. Oświęcim. Czarna zima uczy, wielu o wielu rzeczach, bo jako opowieść o mieście, jest możliwy do przeniesienia na każde miejskie podwórko, z takimi samymi problemami, obawami, marzeniami.

Katarzyna Boroń

Komentarze

  • Artykuły
  • Wywiady
  • Inne

Urodzinowa impreza Gutek Film w barStudio!

25-lecie Gutek Film w barStudio już 7 grudnia. Za konsoletą Roman Gutek... »

Boskie Targi Bożonarodzeniowe

Zapraszamy na kolejne, 29. Targi Bożonarodzeniowe do Państwowego Muzeum... »

Dni Nagrody Lux

29 listopada – 1 grudnia zapraszamy miłośników kina na bezpłatne po... »

Nasze     Patronaty

Biega
    na blogach

McClellan Brian ? Jesienna Republika. Trylogia magów prochowych t.3
Trzeci i ostatni tom trylogii Magów prochowych doczekał się wreszcie swojej kolejki do czytania.  Po lekturze tomu drugiego zastanawiałam się, czy autor zdoła mnie
Królestwo Książek
Darmowe książki dla Blogerek! (i Blogerów)
Cześć! Wiem, że może to zabrzmieć jak kiczowata reklama, ale akcja z pewnością taka nie jest.Dzielę się wiadomością ze wszystkimi Blogerkami
Kobietnik
"Taki kot pomaluje każdy płot" - zwierzęcy bohaterowie podbijają nasze serca!:)
Sympatyczny zwierzak na okładce nie tylko fizjonomię ma uroczą - jest też istotką o złotym sercu, niezwykle empatyczną, pomysłową, działającą
Książkowa mania
BOOK TOUR: "Co mnie zmieniło na zawsze" - Amber Smith
Cześć, dziś kolejna książka, przeczytana w ramach Book Tour. Organizatorką jest autorka bloga "Wyznania uzależnionej od..książek"     Eden j
Mercy In Your eyes
Doodle Fusion: Planeta Bazgrołów
Stres to niestety nieodłączny element naszego życia. Towarzyszy nam niemal każdego dnia czy to w pracy, szkole, czy w domu. Można sobie z nim radzić na wiele ró
Elle Kennedy: Podbój
Autor: Elle KennedyTytuł: PodbójSeria: Off-Campus #3Stron: 448Wydawca: Zysk i S-kaBeztroska swoboda studencka powoli dobiega końca. Bohaterowie serii Off-Campus stopniowo docieraj
Zwiedzam wszechświat
Zapowiedzi marcowe [2017]
Luty minął jak z bicza strzelił, przyszła pora na marcowe zapowiedzi wydawnicze.Również i tym razem nie powala ilość nowości, które mnie w jaki
Redaktor na tropie
Mariusz Czubaj ?Martwe popołudnie?
Myślcie, a będzie Wam dane Żyjemy w czasach świętej trójcy. Ta trójca to media, biznes i polityka. Zacznę od sprostowania. I czepiania się. Choć
Kobietnik
"Tajemnicze kolorowanki" - kolorowanie i "wartości dodane";)
Pani naszej pierwszoklasistki stara się urozmaicać lekcje na wszelkie sposoby - wiadomo, że niesztampowe zadania przykuwają uwagę, wciągają, intrygują. Gdy zada
Angus Watson "Czas żelaza"
Zazwyczaj dzielę książki na trzy kategorie. Pierwszą stanowią dzieła, które przywracają czytelnikom wiarę w istnienie dobrej literatury. W szeregi drugie
Redaktor na tropie
Marcin Ciszewski ?Wiatr?
Nasza zima zła To miał być sylwester inny niż wszystkie, spędzony w surowych warunkach w schronisku na Kasprowym Wierchu, będącym mekką wszystkich szanują
Fascynacja książką
"Piąta pora roku" Nora K. Jemisin
Kiedy "Piąta pora roku" trafiła w moje ręce, od razu miałam ochotę ją przeczytać. W zależności od nastroju lubię sięgać po różne
Nałogowy Książkoholik
FELIETON: Wcale nas nie znacie!
źródłoPrzeglądając różnego rodzaju strony internetowe i czytając komentarze co poniektórych osób i nie ukrywajmy, że chodzi mi tu gł
Kobietnik
"Taki kot pomaluje każdy płot" - zwierzęcy bohaterowie podbijają nasze serca!:)
Sympatyczny zwierzak na okładce nie tylko fizjonomię ma uroczą - jest też istotką o złotym sercu, niezwykle empatyczną, pomysłową, działającą
Po drugiej stronie... książki
"Harry Potter i Kamień Filozoficzny", wersja ilustrowana
Dziś recenzja trochę nietypowa, bo zdjęciowa. Jestem pewna, że wielu z Was, tak jak i ja z niecierpliwością wyczekiwało tej daty: 21//22 października, premiera
Zwiedzam wszechświat
"Mnich"
Autor: Matthew Gregory LewisTytuł: "Mnich"Wydawnictwo: Vesper, 2016Ilość stron: 457Okładka: miękka ze skrzydełkamiW II połowie XVIII wieku ludzką wyobraźni
Przedpremierowo: Co mnie zmieniło na zawsze [patronat]
Agresja. Brutalność. Przemoc na tle seksualnym.  GWAŁT. Niewiele jest książek młodzieżowych, które  podejmowałyby się próby przedst
Fascynacja książką
"Brama piekieł" Bill Schutt, J.R. Finch
Rozpoczął się listopad. Miesiąc raczej smutny, szary, ponury. Mniej więcej taką atmosferę daje się wyczuć podczas lektury "Bramy piekieł", chociaż
Kobietnik
"Królestwo Liter" - takie pisanie jest miłe niesłychanie:)
O dziwo Starsza jest najpilniejszą uczennicą, mimo że jeszcze w przedszkolu deklarowała ze łzami w oczach: "Ja nie chcę do sioły, nigdy nie pójdę do sio&
Zostań najbogatszym Ojcem Chrzestnym - recenzja gry Kasa i Spluwy
Gry imprezowe goszczą u nas często. Bardzo cenimy sobie tytuły w których może zasiąść więcej niż  osób, gdyż mamy wielu znajomych l
facebook