Duzeka.pl

Katalog

Książka A-Z

OPIS PRODUKTU

20.10.2020, 19:47
  • Autor J.R.R. Tolkien
  • (wybór listów Humphrey Carpenter, Współpraca
  • Tłumaczenie Agnieszka Sylwanowicz
  • Wydawnictwo Zysk i S-ka
  • Wydanie I
  • Data wydania 2020-09-22
  • Kategoria listy, biografie
  • ISBN 978-83-8202-026-7
  • Liczba stron 626

OCENA

Listy Tolkien
Unikatowy wgląd w umysł jednego z najwybitniejszych twórców fantastyki, który pozwala lepiej zrozumieć twórczość autora "Władcy Pierścieni".

Książka zabiera czytelnika w podróż przez całą pierwszą połowę XX wieku, od I wojny światowej do późniejszych dziesięcioleci, ukazując obraz wielkiego pisarza daleki od utrwalonych o nim stereotypów jako autorze, który uciekając od współczesności, schronił się w świecie swojej wyobraźni, czy przedstawiających Tolkiena jako znużonego światem, odizolowanego w uniwersyteckim świecie naukowca.

J.R.R. Tolkien, twórca bajecznego Śródziemia, przedstawionego w arcydziełach Hobbit, Władca Pierścieni i Silmarillion, był jednym z najwytrwalszych korespondentów w XX wieku. Pisał do swoich wydawców, rodziny, przyjaciół (m.in. do C.S. Lewisa, W.H. Audena i Naomi Mitchison) oraz do miłośników swych książek. Listy przedstawiają fascynujący portret Tolkiena jako gawędziarza, uczonego, katolika, ojca i uważnego obserwatora otaczającego go świata. Rzucają także wiele światła na jego geniusz twórczy oraz wielki plan stworzenia całego nowego świata - Śródziemia.


RECENZJA
Czytanie cudzej korespondencji jest wątpliwe moralnie i zwykle wzdragamy się przed takim pogwałceniem tajemnicy. Słowa nie były kierowane do nas i usprawiedliwieniem do łamania ich dyskrecji mogą być jedynie szczególne okoliczności. W przypadku wydania "Listów" J.R.R. Tolkiena w wyborze Humphreya Carpentera usprawiedliwienie jest niejako podwójne - po pierwsze przyzwolenie, a nawet czynny udział w wydaniu tychże, syna pisarza, Christophera; po wtóre - Tolkien jest pisarzem niemal mitycznym, więc skrawki pamięci z nim związane podlegają nieco innym prawom. Ponadto Carpenter zapewnia, iż pośród stosunkowo nieznacznej części korespondencji, jaką pominął, są przede wszystkim osobiste listy Tolkiena do żony, zatem uszanowano tu pewien poziom intymności korespondencji.

"Listy" są poniekąd wspólnym dziełem Humphreya Carpentera i Christophera Tolkiena. Carpenter we wstępie przedstawia udział każdego z nich w niniejszym dziele, zdradzając nieco kulisy pracy nad niniejszym wyborem. Listy zawarte w tomie są bardzo różne - to zarówno prywatne teksty kierowane do przyjaciół i rodziny, jak i oficjalna korespondencja z wydawcami czy władzami uczelni, na których Tolkien pracował. Ułożone chronologicznie tworzą zapis życia, pracy, myśli i twórczości pisarza od roku 1914 do 1973. Ich rozumienie nie wymaga od czytelnika wybitnej znajomości biografii Tolkiena, gdyż większość listów opatrzono krótkim wprowadzeniem w okoliczności powstania tekstu i zagadnienia w nim poruszane, dodatkowych wyjaśnień udzielają natomiast liczne przypisy umieszczone na końcu książki.

Listy są przede wszystkim znakomitym materiałem do odkrywania od kulis powstawania dzieł Tolkiena. Pisarz dzieli się w nich swoimi przemyśleniami i trudnościami związanymi z pracą literacką. Zdarzają się długie epistoły, w których Tolkien poddaje swoje dzieła szczegółowej analizie, tłumacząc znaczenie wydarzeń i postaw bohaterów. W tekstach kierowanych do wydawców odnosi się czasem do recenzji swoich powieści. Jego podejście do krytyki jest zdrowe, jest ciekaw przyjęcia swoich dzieł przez osoby "z zewnątrz", choć wskazuje również na niezrozumienie pewnych kwestii przez recenzenta. W tego typu listach odkrywa pochodzenie pomysłów na język elfów, imiona bohaterów czy samą fabułę. Pisze o swoich inspiracjach - bezpośrednich i mimowolnych - mocno znaczących "Hobbita" i "Władcę Pierścieni". Pisze również - raczej krytycznie - o swoich ilustracjach do dzieł.

Pośród zgromadzonych w tomie listów można znaleźć również takie perełki jak list z lat trzydziestych ubiegłego wieku, kierowany do niemieckiego wydawnictwa, w którym odpowiada na pytanie o swoją "aryjskość". Nie wiem, czy list został wysłany, niemniej ton odpowiedzi, jego prostota i błyskotliwość zarazem, wywołują mimowolny uśmiech na twarzy czytającego. Doprawdy, prawdziwa perełka.

W wielu listach Tolkien porusza również zagadnienia bardziej metafizyczne czy egzystencjalne - daje wyraz swojego stosunku do religii i Boga, porusza również kwestie moralne. W jednym z listów polemizuje z C.S. Lewisem w jego spojrzeniu na rozwody. Szerzej kwestie moralne porusza jednak w listach do synów. Pisze w nich zwykle o sprawach bieżących, zarówno prywatnych, jak i politycznych - listy z czasów wojny do Christophera Tolkiena, wówczas służącego w armii brytyjskiej, są szczególnie bogate w rozważania na temat wojny, polityki. Tutaj daje wyraz swojemu rozczarowaniu i zniesmaczeniu hitleryzmem, który - wedle Tolkiena - bardzo wynaturzył i upokorzył szlachetne nordyckie ideały, którymi inspirował się w swojej twórczości.

Zajmujące są również te teksty kierowane do synów, w których z pozycji ojcowskiego autorytetu, ale w tonie raczej filozoficznym przedstawia adresatom zagadnienia związane z moralnością, pracą, wiarą czy miłością. Interesujący jest tutaj list kierowany do dziewiętnastoletniego wówczas Michaela, w którym na kilku stronach przedstawia kwestie damsko-męskie. Jest to bardzo szerokie spojrzenie na świat wartości, relacje międzyludzkie, psychologię, religię i cel życia w ogóle. Jego diagnozy dotyczące świata sprzed niemal wieku są trzeźwe i czasem bardzo czytelne również w kontekście dzisiejszych zjawisk społecznych. I choć można z pewnymi opiniami Tolkiena się nie zgadzać, ten list przynosi też smutną refleksję na temat współczesnego rodzicielstwa i jego płycizny.

"Listy" Tolkiena w opracowaniu Humphreya Carpentera i Christophera Tolkiena to znakomite studium życia i twórczości autora "Władcy Pierścieni". Jego listy są gęste myślą, wolne od pustosłowia. Są wyrazem bogatego życia intelektualnego i duchowego. Niezwykle inspirujące. Zdecydowanie znajdą odbiorcę również poza kręgiem miłośników twórczości Tolkiena.

Iwona Ladzińska

Komentarze

Ostatnie     recenzje

Nowości

FILM
KSIĄŻKA
MUZYKA
GRY

Konkursy




Newsletter

Chcesz wiedzieć więcej niż inni? Tylko w naszym Newsletterze dowiesz się wszystkiego z pierwszej ręki!
ekspres do biura warszawa
automaty vendingowe

  • Artykuły
  • Wywiady
  • Inne

Urodzinowa impreza Gutek Film w barStudio!

25-lecie Gutek Film w barStudio już 7 grudnia. Za konsoletą Roman Gutek... »

Boskie Targi Bożonarodzeniowe

Zapraszamy na kolejne, 29. Targi Bożonarodzeniowe do Państwowego Muzeum... »

Dni Nagrody Lux

29 listopada – 1 grudnia zapraszamy miłośników kina na bezpłatne po... »

Nasze     Patronaty

Biega
    na blogach

McClellan Brian ? Jesienna Republika. Trylogia magów prochowych t.3
Trzeci i ostatni tom trylogii Magów prochowych doczekał się wreszcie swojej kolejki do czytania.  Po lekturze tomu drugiego zastanawiałam się, czy autor zdoła mnie
Królestwo Książek
Darmowe książki dla Blogerek! (i Blogerów)
Cześć! Wiem, że może to zabrzmieć jak kiczowata reklama, ale akcja z pewnością taka nie jest.Dzielę się wiadomością ze wszystkimi Blogerkami
Kobietnik
"Taki kot pomaluje każdy płot" - zwierzęcy bohaterowie podbijają nasze serca!:)
Sympatyczny zwierzak na okładce nie tylko fizjonomię ma uroczą - jest też istotką o złotym sercu, niezwykle empatyczną, pomysłową, działającą
Książkowa mania
BOOK TOUR: "Co mnie zmieniło na zawsze" - Amber Smith
Cześć, dziś kolejna książka, przeczytana w ramach Book Tour. Organizatorką jest autorka bloga "Wyznania uzależnionej od..książek"     Eden j
Mercy In Your eyes
Doodle Fusion: Planeta Bazgrołów
Stres to niestety nieodłączny element naszego życia. Towarzyszy nam niemal każdego dnia czy to w pracy, szkole, czy w domu. Można sobie z nim radzić na wiele ró
Elle Kennedy: Podbój
Autor: Elle KennedyTytuł: PodbójSeria: Off-Campus #3Stron: 448Wydawca: Zysk i S-kaBeztroska swoboda studencka powoli dobiega końca. Bohaterowie serii Off-Campus stopniowo docieraj
Zwiedzam wszechświat
Zapowiedzi marcowe [2017]
Luty minął jak z bicza strzelił, przyszła pora na marcowe zapowiedzi wydawnicze.Również i tym razem nie powala ilość nowości, które mnie w jaki
Redaktor na tropie
Mariusz Czubaj ?Martwe popołudnie?
Myślcie, a będzie Wam dane Żyjemy w czasach świętej trójcy. Ta trójca to media, biznes i polityka. Zacznę od sprostowania. I czepiania się. Choć
Kobietnik
"Tajemnicze kolorowanki" - kolorowanie i "wartości dodane";)
Pani naszej pierwszoklasistki stara się urozmaicać lekcje na wszelkie sposoby - wiadomo, że niesztampowe zadania przykuwają uwagę, wciągają, intrygują. Gdy zada
Angus Watson "Czas żelaza"
Zazwyczaj dzielę książki na trzy kategorie. Pierwszą stanowią dzieła, które przywracają czytelnikom wiarę w istnienie dobrej literatury. W szeregi drugie
Redaktor na tropie
Marcin Ciszewski ?Wiatr?
Nasza zima zła To miał być sylwester inny niż wszystkie, spędzony w surowych warunkach w schronisku na Kasprowym Wierchu, będącym mekką wszystkich szanują
Fascynacja książką
"Piąta pora roku" Nora K. Jemisin
Kiedy "Piąta pora roku" trafiła w moje ręce, od razu miałam ochotę ją przeczytać. W zależności od nastroju lubię sięgać po różne
Nałogowy Książkoholik
FELIETON: Wcale nas nie znacie!
źródłoPrzeglądając różnego rodzaju strony internetowe i czytając komentarze co poniektórych osób i nie ukrywajmy, że chodzi mi tu gł
Kobietnik
"Taki kot pomaluje każdy płot" - zwierzęcy bohaterowie podbijają nasze serca!:)
Sympatyczny zwierzak na okładce nie tylko fizjonomię ma uroczą - jest też istotką o złotym sercu, niezwykle empatyczną, pomysłową, działającą
Po drugiej stronie... książki
"Harry Potter i Kamień Filozoficzny", wersja ilustrowana
Dziś recenzja trochę nietypowa, bo zdjęciowa. Jestem pewna, że wielu z Was, tak jak i ja z niecierpliwością wyczekiwało tej daty: 21//22 października, premiera
Zwiedzam wszechświat
"Mnich"
Autor: Matthew Gregory LewisTytuł: "Mnich"Wydawnictwo: Vesper, 2016Ilość stron: 457Okładka: miękka ze skrzydełkamiW II połowie XVIII wieku ludzką wyobraźni
Przedpremierowo: Co mnie zmieniło na zawsze [patronat]
Agresja. Brutalność. Przemoc na tle seksualnym.  GWAŁT. Niewiele jest książek młodzieżowych, które  podejmowałyby się próby przedst
Fascynacja książką
"Brama piekieł" Bill Schutt, J.R. Finch
Rozpoczął się listopad. Miesiąc raczej smutny, szary, ponury. Mniej więcej taką atmosferę daje się wyczuć podczas lektury "Bramy piekieł", chociaż
Kobietnik
"Królestwo Liter" - takie pisanie jest miłe niesłychanie:)
O dziwo Starsza jest najpilniejszą uczennicą, mimo że jeszcze w przedszkolu deklarowała ze łzami w oczach: "Ja nie chcę do sioły, nigdy nie pójdę do sio&
Zostań najbogatszym Ojcem Chrzestnym - recenzja gry Kasa i Spluwy
Gry imprezowe goszczą u nas często. Bardzo cenimy sobie tytuły w których może zasiąść więcej niż  osób, gdyż mamy wielu znajomych l
facebook