Duzeka.pl

Niedziela

20 Września 2020 r.  

KSIĄŻKA

KSIĄŻKI PAPIEROWE CZY EBOOKI

Kupujemy ebooka lub pobieramy w ramach abonamentu. Pieniądze zniknęły, książka jakaś taka płaska, nie mamy wrażenia, że zrobiliśmy zakupy, niby na półce coś przybyło, a jednak to ...

KULTURA

RYSOWAĆ I MALOWAĆ KAŻDY MOŻE

Na naukę tak naprawdę nigdy nie jest za późno. Nawet mimo osiągnięcia dorosłego wieku, nie powinniśmy ulegać stereotypom a raczej spróbować rozwinąć się w wybranej przez siebie...

FILM

POJEDYNEK NA GŁOSY

Cudowna, pełna humoru i wzruszeń  opowieść inspirowana prawdziwą przyjaźnią. Film pełen dobrej energii i muzycznych przebojów,  w reżyserii twórcy komediowego hitu „Goło i weso...

KSIĄŻKA

WIEŚ PIĘKNA, CUDOWNA - KSIĄŻKI, KTÓRE NAJLEPIEJ OPISUJĄ PROWINCJĘ

Pisząc o powieściach opiewających prowincję, można by oprzeć się o wielkich pisarzy, bo czy może się ktoś równać z Reymontem i „Chłopami” albo z Żeromskim, Prusem, Orzeszkową? ...

FESTIWAL PARZYBRODA 2020

Program stanowią: koncerty, spotkania z twórcami literackimi, warsztaty, targi wydawców (literackich i muzycznych), spotkania z aktywistami organizacji ekologicznych. Wystąpią m.in. KAPELA ZE WS...

KSIĄŻKA

ŚMIEJ SIĘ GŁOŚNO Z KSIĄŻKĄ! POWIEŚCI, KTÓRE ROZBAWIĄ CIĘ DO ŁEZ

Świat dysku Terry'ego Pratchetta. Dobra wiadomość dla płaskoziemców: nasza planet

Artykuły

Artykuły - książka
Anna Kruczkowska
Wieś piękna, cudowna - książki, które najlepiej opisują prowincję
„Wsi spokojna, wsi wesoła” pisał już wielki Jan Kochanowski, a w jego ślady szły niezliczone zastępy literatów wszelkich stylów i gatunków. Wieś opisywana była przez wieki. Charakteryzowano ją skrupulatnie, oddając z większym lub mniejszym artyzmem jej piękno i brzydotę na przemian.

Pisząc o powieściach opiewających prowincję, można by oprzeć się o wielkich pisarzy, bo czy może się ktoś równać z Reymontem i „Chłopami” albo z Żeromskim, Prusem, Orzeszkową?

My jednak pozostawmy rozważania na temat literatury pozytywistycznej i młodopolskiej maturzystom, a skupmy się na książkach wydanych w ciągu ostatnich lat. Czy w utworach współczesnych znajdziemy przekonywujące obrazy wsi? Sprawdźmy.


Wieś jako miejsce ucieczki od wielkomiejskich problemów w literaturze kobiecej

Od kilku lat obserwuje się ciekawe zjawisko w typowej prozie dla pań. Oto powstał nowy typ bohaterki. Zazwyczaj jest kobietą po trzydziestce, czasem bliżej czterdziestki, której głównym celem życiowym był awans w pracy i sukces zawodowy. Pracowała w korporacji lub dużym przedsiębiorstwie, miała pieniądze, dobrą pracę i przystojnego faceta (lub nie) . Nagle w jej życiu dzieje się coś: rzuca ją mężczyzna, wylewają z pracy albo koleżanka podkłada tzw świnię. I co robi nasza bohaterka? Ano ucieka na wieś.

Przyjrzyjmy się bliżej kilku takim powieściom i obrazowi prowincji, jaki się z niego wyłania.

Jedną z pierwszych bohaterek tego rodzaju była Judyta z cyklu powieści Katarzyny Grocholi. Jej perypetie z wielskim domem śmieszą, zwłaszcza, że zderzenie wyobrażeń o sielskim życiu na wsi z rzeczywistością jest dosyć bolesne.

Znacznie szerzej i wielowątkowo pokazana została wieś w z serii książek Małgorzaty Kalicińskiej dziejących się nad rozlewiskiem. Z jednej strony znajdziemy tu zarówno piękno wiejskiego pejzażu, jak i ciekawie sportretowaną małą społeczność wiejską. Prowincja opisana jest tu w ciepłych barwach, choć nie wszystko jest łatwe i beztroskie. Bohaterowie, a raczej bohaterki znajdują jednak wyjście z każdej sytuacji, a nad rozlewiskiem po chmurach i deszczu zaświeci słońce.

Nie inaczej będzie także w wydanej w ubiegłym roku powieści Agnieszki Litorowicz Siegert „Olszany. Droga do domu”. Tytułowe Olszany to niewielka wieś na Pojezierzu Drawskim. To tam znajduje się rodzinna posiadłość Julii, głównej bohaterki. Podobnie jak w poprzednio wspomnianych powieściach, Julia także jest na życiowym zakręcie, a na wsi znajduje spokój, zrozumienie, przyjaźń, a nawet miłość. Ludzie są tu zazwyczaj przyjaźnie nastawieni, chętni do pomocy, a życie płynie w zwolnionym tempie.

Tytuły książek, które pokazują wieś sielską, cudowną, w której życie toczy się powoli, a problemy wielkiego świata są jej obce można by mnożyć, wspomnę więc tylko „Poczekajkę” Katarzyny Michalak i trylogię Doroty Schrammek Wiara”, „Nadzieja”, „Miłość”.

Na zakończenie tej części wywodu warto wspomnieć o nieco innym ujęciu wsi w prozie kobiecej, a mianowicie wsi magicznej, którą kreuje Katarzyna Berenika Miszczuk w serii „Kwiat paproci”. Fabuła tej serii w całości rozgrywa się na polskiej wsi i choć zamieszkujący ją współcześni ludzie nie różnią się od tych pokazywanych zazwyczaj w prozie kobiecej, to tu na plan pierwszy wysuwają się zjawiska nadprzyrodzone, a dokładnie słowiańscy bogowie zażarcie walczący o wpływy. Proza K.B. Miszczuk pozytywnie wyróżnia się na tle bardzo podobnych fabularnie pomysłów.


Męskie spojrzenie na prowincję

Współczesna wieś obecna jest także w powieściach obyczajowych pisanych męskim piórem. Prowincja widziana jednak męskim okiem nie jest już tak sielska. Wygląda na to, że mężczyźni potrafią dostrzec nie tylko piękno krajobrazu, zwolnione tempo życia, ale także patologie drążące wieś od środka.

Jednym z najciekawszych obrazów polskiej wsi ostatnich lat jest powieść „Złodzieje bzu”.Huberta Klimko Dobrzanieckiego Autor kreśli w niej z naturalistycznym zacięciem historię rodziny przesiedlonej ze wschodu na zachodnie rubieże. Pokazuje trudne relacje między Polakami a wysiedlanymi ze swoich domów Niemcami, ukazując jaskrawe różnice cywilizacyjne. Osobnym problemem są stosunki polsko-ukraińskie, bo przecież na poniemieckich wsiach osiedlano obok siebie niedawnych wrogów. W powieści znajdziemy zarówno podszyte nostalgią wspomnienia z dzieciństwa, jak i brutalną współczesność, gdzie nie ma miejsca na sentymenty, bo z romantyzmem wygrywa chłopski pragmatyzm.

Zupełnie inaczej wieś widzi Andrzej Piechocki, autor powieści „Ludzie i krowy”. Utwór z pogranicza realizmu magicznego przenosi czytelnika na mała współczesną wioskę, gdzie kilku marzycieli staje do walki o życie niewielkiego stada krów, które wybrały wolność. W powieści tej bohaterowie celowo zostali przejaskrawieni, stajać się swoistymi symbolami polskich przywar. Znajdziemy tu bezwzględnego przedsiębiorcę, upartego chłopa, miłośników tanich win, chłopską córkę z bogatego domu, sympatyków disco polo i cała plejadę innych postaci. I choć ludzie zostali tu pokazani w krzywym zwierciadle, to w końcowym rozrachunku, wieś okazuje się jednak miejscem gdzie wszystko musi się ułożyć, a ludzie mimo swoich przywar i słabości potrafią się zjednoczyć, mając wspólny cel.


Klasa sama dla siebie, czyli „Prawiek i inne czasy”

Jeśli miałabym wybrać tylko jeden tytuł, jako ten, który pokazuje piękno polskiej wsi, ale bez popadania w skrajność, a przy tym napisany pięknym i bogatym językiem, wskazałabym oczywiście „Prawiek i inne czasy” Olgi Tokarczuk. Dlaczego? Z wielu powodów. Po pierwsze nikt tak pięknie nie operuje ojczystym językiem jak nasza noblistka. Nikt nie potrafi tak doskonale utkać ze słów barwnego gobelinu i ukazać trójwymiarowego obrazu. Nikt też nie podchodzi do tematu tak całościowo, pokazując wieś zarówno w jej pięknie jak i brzydocie, w uniesieniu i w cierpieniu. W tym co widoczne na zewnątrz i głęboko skrywane. W „Prawieku” znajdziemy wieś piękną, nieco odrealnioną, upoetyzowaną, a jednocześnie nie pozbawioną swej ciemnej brutalnej prawdy.


Wieś piękna i brzydka

Polska wieś nie jest wcale tak piękna i cudowna jak wydaje się polskim pisarkom obyczajowym, którym marzy się że ich bohaterki, wyjeżdżając z wielkiego miasta, pozostawią za sobą wszelkie problemy i zaczną nowe beztroskie życie. Pewnie że wiejska egzystencja jest odmienna od miejskiej- nieco spokojniejsza i w zwolnionym tempie, ale na pewno nie pozbawiona trosk i zmartwień oraz trudów codzienności, jak chciałyby polskie autorki. Niestety muszę stwierdzić, że przesłodzony obraz wsi pokazany w literaturze kobiecej niewiele ma wspólnego z rzeczywistością, która jest o wiele bardziej złożona i wielobarwna niż chciałyby to widzieć autorki czytadeł dla pań.

Bliżej prawdy są panowie, ukazujący wieś o wiele bardziej wielowymiarowo, pokazujący nie tylko blaski, ale i cienie tej egzystencji, zaś powieścią, która w sposób szczególny pokazuje prowincję jest „Prawiek i inne czasy”.



Komentarze

  • Artykuły
  • Wywiady
  • Inne

Urodzinowa impreza Gutek Film w barStudio!

25-lecie Gutek Film w barStudio już 7 grudnia. Za konsoletą Roman Gutek... »

Boskie Targi Bożonarodzeniowe

Zapraszamy na kolejne, 29. Targi Bożonarodzeniowe do Państwowego Muzeum... »

Dni Nagrody Lux

29 listopada – 1 grudnia zapraszamy miłośników kina na bezpłatne po... »

Nasze     Patronaty

Biega
    na blogach

McClellan Brian ? Jesienna Republika. Trylogia magów prochowych t.3
Trzeci i ostatni tom trylogii Magów prochowych doczekał się wreszcie swojej kolejki do czytania.  Po lekturze tomu drugiego zastanawiałam się, czy autor zdoła mnie
Królestwo Książek
Darmowe książki dla Blogerek! (i Blogerów)
Cześć! Wiem, że może to zabrzmieć jak kiczowata reklama, ale akcja z pewnością taka nie jest.Dzielę się wiadomością ze wszystkimi Blogerkami
Kobietnik
"Taki kot pomaluje każdy płot" - zwierzęcy bohaterowie podbijają nasze serca!:)
Sympatyczny zwierzak na okładce nie tylko fizjonomię ma uroczą - jest też istotką o złotym sercu, niezwykle empatyczną, pomysłową, działającą
Książkowa mania
BOOK TOUR: "Co mnie zmieniło na zawsze" - Amber Smith
Cześć, dziś kolejna książka, przeczytana w ramach Book Tour. Organizatorką jest autorka bloga "Wyznania uzależnionej od..książek"     Eden j
Mercy In Your eyes
Doodle Fusion: Planeta Bazgrołów
Stres to niestety nieodłączny element naszego życia. Towarzyszy nam niemal każdego dnia czy to w pracy, szkole, czy w domu. Można sobie z nim radzić na wiele ró
Elle Kennedy: Podbój
Autor: Elle KennedyTytuł: PodbójSeria: Off-Campus #3Stron: 448Wydawca: Zysk i S-kaBeztroska swoboda studencka powoli dobiega końca. Bohaterowie serii Off-Campus stopniowo docieraj
Zwiedzam wszechświat
Zapowiedzi marcowe [2017]
Luty minął jak z bicza strzelił, przyszła pora na marcowe zapowiedzi wydawnicze.Również i tym razem nie powala ilość nowości, które mnie w jaki
Redaktor na tropie
Mariusz Czubaj ?Martwe popołudnie?
Myślcie, a będzie Wam dane Żyjemy w czasach świętej trójcy. Ta trójca to media, biznes i polityka. Zacznę od sprostowania. I czepiania się. Choć
Kobietnik
"Tajemnicze kolorowanki" - kolorowanie i "wartości dodane";)
Pani naszej pierwszoklasistki stara się urozmaicać lekcje na wszelkie sposoby - wiadomo, że niesztampowe zadania przykuwają uwagę, wciągają, intrygują. Gdy zada
Angus Watson "Czas żelaza"
Zazwyczaj dzielę książki na trzy kategorie. Pierwszą stanowią dzieła, które przywracają czytelnikom wiarę w istnienie dobrej literatury. W szeregi drugie
Redaktor na tropie
Marcin Ciszewski ?Wiatr?
Nasza zima zła To miał być sylwester inny niż wszystkie, spędzony w surowych warunkach w schronisku na Kasprowym Wierchu, będącym mekką wszystkich szanują
Fascynacja książką
"Piąta pora roku" Nora K. Jemisin
Kiedy "Piąta pora roku" trafiła w moje ręce, od razu miałam ochotę ją przeczytać. W zależności od nastroju lubię sięgać po różne
Nałogowy Książkoholik
FELIETON: Wcale nas nie znacie!
źródłoPrzeglądając różnego rodzaju strony internetowe i czytając komentarze co poniektórych osób i nie ukrywajmy, że chodzi mi tu gł
Kobietnik
"Taki kot pomaluje każdy płot" - zwierzęcy bohaterowie podbijają nasze serca!:)
Sympatyczny zwierzak na okładce nie tylko fizjonomię ma uroczą - jest też istotką o złotym sercu, niezwykle empatyczną, pomysłową, działającą
Po drugiej stronie... książki
"Harry Potter i Kamień Filozoficzny", wersja ilustrowana
Dziś recenzja trochę nietypowa, bo zdjęciowa. Jestem pewna, że wielu z Was, tak jak i ja z niecierpliwością wyczekiwało tej daty: 21//22 października, premiera
Zwiedzam wszechświat
"Mnich"
Autor: Matthew Gregory LewisTytuł: "Mnich"Wydawnictwo: Vesper, 2016Ilość stron: 457Okładka: miękka ze skrzydełkamiW II połowie XVIII wieku ludzką wyobraźni
Przedpremierowo: Co mnie zmieniło na zawsze [patronat]
Agresja. Brutalność. Przemoc na tle seksualnym.  GWAŁT. Niewiele jest książek młodzieżowych, które  podejmowałyby się próby przedst
Fascynacja książką
"Brama piekieł" Bill Schutt, J.R. Finch
Rozpoczął się listopad. Miesiąc raczej smutny, szary, ponury. Mniej więcej taką atmosferę daje się wyczuć podczas lektury "Bramy piekieł", chociaż
Kobietnik
"Królestwo Liter" - takie pisanie jest miłe niesłychanie:)
O dziwo Starsza jest najpilniejszą uczennicą, mimo że jeszcze w przedszkolu deklarowała ze łzami w oczach: "Ja nie chcę do sioły, nigdy nie pójdę do sio&
Zostań najbogatszym Ojcem Chrzestnym - recenzja gry Kasa i Spluwy
Gry imprezowe goszczą u nas często. Bardzo cenimy sobie tytuły w których może zasiąść więcej niż  osób, gdyż mamy wielu znajomych l
facebook