Duzeka.pl

Katalog

Książka A-Z

OPIS PRODUKTU

23.09.2016, 17:19
  • Autor Nadig Peter
  • Wydawnictwo Prószyński i S-ka
  • Data premiery 2016-07-26

OCENA

Hatszepsut
Mało która z postaci historii starożytnego Egiptu jest równie tajemnicza i fascynująca jak Hatszepsut. Po śmierci małżonka, faraona Totmesa II, została w imieniu małoletniego bratanka Totmesa III regentką, a po siedmiu latach regencji koronowała się na króla. Niedługo później także i w sztuce zaczęto przedstawiać ją w męskiej postaci.

Hatszepsut zmarła po niemal 22 latach panowania, stanowiących okres niebywałego rozkwitu i największej świetności w egipskiej historii, o czym dobitnie świadczą pozostawione przez nią wspaniałe budowle. Peter Nadig w swej książce rysuje barwny portret niezwykłej kobiety i czasów jej panowania, opierając się głównie na oryginalnych źródłach - przede wszystkim inskrypcjach ze świątyni Hatszepsut w Deir el-Bahari.

Wydanie książki zostało opatrzone specjalną, skierowaną do polskiego czytelnika przedmową autora oraz ekskursem doktora Andrzeja Ćwieka, egiptologa i uczestnika wielu polskich misji archeologicznych, które prowadziły prace w Egipcie, m.in. również w świątyni Hatszepsut w Deir el-Bahari.


RECENZJA

Na hasło "egipska władczyni" 99,9% pytanych odpowie "Kleopatra", a w wyobraźni będą widzieli młodziutką Liz Taylor lub Monicę Bellucci jako emanacje Kleopatry VII. Ta legendarna królowa zawładnęła powszechną wyobraźnią tak bardzo, że zatarła nieco pamięć innych wpływowych kobiet starożytnego Egiptu. Tymczasem ta rządzona głównie przez mężczyzn ziemia zrodziła więcej ciekawych władczyń. W ich losach również kryją się zadziwiające historie, niezrozumiałe decyzje, tajemnice, walka, uległość i bunt. Jedną z takich postaci była kobieta-król, Hatszepsut.



"Hatszepsut" Petera Nadiga zaczyna się sceną erotyczną, dość wymownie odtworzoną na podstawie raczej pruderyjnego rysunku ściennego. Zmysłowy, otoczony aurą żywicznych wonności bóg Amon uwiódł królewską małżonkę Ahmes. Tak poczęta została Hatszepsut. Dalej ta malownicza beletrystyka ustępuje miejsca językowi naukowca. Autor odsłania przed czytelnikiem wachlarz informacji, jakie badaczom udało się uzyskać o tej niezwykłej władczyni. Z książki wyłania się sylwetka silnej, zdeterminowanej kobiety, walczącej o władzę w męskim świecie. Regencja sprawowana w imieniu bratanka okazała się niewystarczająca dla jej ambicji, na drodze poszerzania wpływów stał jednak obyczaj, który nie przewidywał rządów kobiety. Nawet słowo "król" nie występowało w wersji żeńskiej.



Ambicje Hatszepsut nietrudno zrozumieć. Jak ze spokojem mogła patrzeć, gdy mniej od niej kompetentni mężczyzna i chłopiec przejmują władzę tylko dlatego, że ona urodziła się kobietą? Ta bolesna niesprawiedliwość zaowocowała nietypową decyzją: Hatszepsut została mężczyzną. Historia jej przemiany i intrygująca dwoistość płci w przedstawieniach jej jako króla mają swój smaczek, inne poczynania Hatszepsut zadziwiają jednak równie mocno. Cała otoczka zdobywania tronu to pasmo szumnych przedstawień i sztuczek cyrkowych, które miały wykazać jak bardzo najwyższe godności należą się właśnie najstarszej córce Totmesa I. Z informacji zawartych w książce wynika, że choć zdobycie władzy przez kobietę było problematyczne, to starożytni Egipcjanie byli skłonni w określonych warunkach ją zaakceptować. Aby rządzić, musiała nieco nakłamać w "CV", plagiatując przy okazji mit o boskich narodzinach i wpisując swoje imię gdzie trzeba. Do pomocy zaprzęgła religię, zmyślnie wykorzystując rytuały, wyrocznie, wierzenia i pamięć ojca, Totmesa I. Najciekawsze jest jednak nie tyle CO, ale JAK zrobiła.



Książka jest napisana językiem badacza, który niekiedy staje się monotonny. Narrację ożywiają jednak liczne cytaty sczytywane ze ścian grobowców, świątyń i pomników. Dzięki tym źródłom mamy wgląd w opowieści osób z najbliższego otoczenia Hatszepsut, w ich opinie, życiorysy i przekonania polityczne. Z inskrypcji obficie komentowanych w książce można wyczytać jeszcze jedną ciekawostkę, stającą w opozycji do historii krwawych przewrotów dokonywanych choćby w Europie. Otóż gdy córka Totmesa I koronowała się na króla, nie zrzuciła z tronu ani nie skrzywdziła małoletniego następcy. Nawet w pewien sposób uznawała jego władzę. Ta pogmatwana koregencja to kolejny intrygujący punkt w życiorysie głównej bohaterki i świadectwo nieoczekiwanego rysu charakteru. A być może coś jeszcze innego - autor przedstawia bowiem znane fakty i ich interpretacje, ale zdaje się dawać do zrozumienia, że niektóre kwestie wciąż pozostają otwarte. To pobudza wyobraźnię.



Po przeczytaniu książki odzywa się bolesny niedosyt informacji. Trudno mieć jednak pretensje do autora, którego ogranicza stan współczesnej wiedzy. Obyczaj zaklinania przeszłości nie służył jedynie Hatszepsut. Świat starożytnego Egiptu jawi się w tym kontekście jako niezwykle chwiejny, pozwala bowiem władcom zmieniać przeszłość dla własnych interesów, by później ktoś inny, po śmierci królowej skuł ze ścian jej imię i wymodelował historię według własnych potrzeb. Historię wszak piszą zwycięzcy. Dodałabym: żyjący - martwi nie mają głosu. Tak oto Hatszepsut znikała. Odkopanie jej z gruzów zapomnienia i odtworzenie jej historii przedstawione w tej książce, to podróż w przeszłość nieco inną niż ta, którą znamy. Wciąż nie wszystko wiemy o starożytności, niektóre ślady źle interpretujemy a innych nie dostrzegamy, jednak stąpanie po nich z odpowiednim przewodnikiem to przyjemne zajęcie. Myślę, że Peterowi Nadigowi można w tej kwestii zaufać.


Iwona Ladzińska

Komentarze

  • Artykuły
  • Wywiady
  • Inne

Urodzinowa impreza Gutek Film w barStudio!

25-lecie Gutek Film w barStudio już 7 grudnia. Za konsoletą Roman Gutek... »

Boskie Targi Bożonarodzeniowe

Zapraszamy na kolejne, 29. Targi Bożonarodzeniowe do Państwowego Muzeum... »

Dni Nagrody Lux

29 listopada – 1 grudnia zapraszamy miłośników kina na bezpłatne po... »

Nasze     Patronaty

Na obcej ziemi
Mieszanka stylów, perspektyw, nacji i religii, tworzący skomplikowany obraz ludzkich losów.

Biega
    na blogach

McClellan Brian ? Jesienna Republika. Trylogia magów prochowych t.3
Trzeci i ostatni tom trylogii Magów prochowych doczekał się wreszcie swojej kolejki do czytania.  Po lekturze tomu drugiego zastanawiałam się, czy autor zdoła mnie
Królestwo Książek
Darmowe książki dla Blogerek! (i Blogerów)
Cześć! Wiem, że może to zabrzmieć jak kiczowata reklama, ale akcja z pewnością taka nie jest.Dzielę się wiadomością ze wszystkimi Blogerkami
Kobietnik
"Taki kot pomaluje każdy płot" - zwierzęcy bohaterowie podbijają nasze serca!:)
Sympatyczny zwierzak na okładce nie tylko fizjonomię ma uroczą - jest też istotką o złotym sercu, niezwykle empatyczną, pomysłową, działającą
Książkowa mania
BOOK TOUR: "Co mnie zmieniło na zawsze" - Amber Smith
Cześć, dziś kolejna książka, przeczytana w ramach Book Tour. Organizatorką jest autorka bloga "Wyznania uzależnionej od..książek"     Eden j
Mercy In Your eyes
Doodle Fusion: Planeta Bazgrołów
Stres to niestety nieodłączny element naszego życia. Towarzyszy nam niemal każdego dnia czy to w pracy, szkole, czy w domu. Można sobie z nim radzić na wiele ró
Elle Kennedy: Podbój
Autor: Elle KennedyTytuł: PodbójSeria: Off-Campus #3Stron: 448Wydawca: Zysk i S-kaBeztroska swoboda studencka powoli dobiega końca. Bohaterowie serii Off-Campus stopniowo docieraj
Zwiedzam wszechświat
Zapowiedzi marcowe [2017]
Luty minął jak z bicza strzelił, przyszła pora na marcowe zapowiedzi wydawnicze.Również i tym razem nie powala ilość nowości, które mnie w jaki
Redaktor na tropie
Mariusz Czubaj ?Martwe popołudnie?
Myślcie, a będzie Wam dane Żyjemy w czasach świętej trójcy. Ta trójca to media, biznes i polityka. Zacznę od sprostowania. I czepiania się. Choć
Kobietnik
"Tajemnicze kolorowanki" - kolorowanie i "wartości dodane";)
Pani naszej pierwszoklasistki stara się urozmaicać lekcje na wszelkie sposoby - wiadomo, że niesztampowe zadania przykuwają uwagę, wciągają, intrygują. Gdy zada
Angus Watson "Czas żelaza"
Zazwyczaj dzielę książki na trzy kategorie. Pierwszą stanowią dzieła, które przywracają czytelnikom wiarę w istnienie dobrej literatury. W szeregi drugie
Redaktor na tropie
Marcin Ciszewski ?Wiatr?
Nasza zima zła To miał być sylwester inny niż wszystkie, spędzony w surowych warunkach w schronisku na Kasprowym Wierchu, będącym mekką wszystkich szanują
Fascynacja książką
"Piąta pora roku" Nora K. Jemisin
Kiedy "Piąta pora roku" trafiła w moje ręce, od razu miałam ochotę ją przeczytać. W zależności od nastroju lubię sięgać po różne
Nałogowy Książkoholik
FELIETON: Wcale nas nie znacie!
źródłoPrzeglądając różnego rodzaju strony internetowe i czytając komentarze co poniektórych osób i nie ukrywajmy, że chodzi mi tu gł
Kobietnik
"Taki kot pomaluje każdy płot" - zwierzęcy bohaterowie podbijają nasze serca!:)
Sympatyczny zwierzak na okładce nie tylko fizjonomię ma uroczą - jest też istotką o złotym sercu, niezwykle empatyczną, pomysłową, działającą
Po drugiej stronie... książki
"Harry Potter i Kamień Filozoficzny", wersja ilustrowana
Dziś recenzja trochę nietypowa, bo zdjęciowa. Jestem pewna, że wielu z Was, tak jak i ja z niecierpliwością wyczekiwało tej daty: 21//22 października, premiera
Zwiedzam wszechświat
"Mnich"
Autor: Matthew Gregory LewisTytuł: "Mnich"Wydawnictwo: Vesper, 2016Ilość stron: 457Okładka: miękka ze skrzydełkamiW II połowie XVIII wieku ludzką wyobraźni
Przedpremierowo: Co mnie zmieniło na zawsze [patronat]
Agresja. Brutalność. Przemoc na tle seksualnym.  GWAŁT. Niewiele jest książek młodzieżowych, które  podejmowałyby się próby przedst
Fascynacja książką
"Brama piekieł" Bill Schutt, J.R. Finch
Rozpoczął się listopad. Miesiąc raczej smutny, szary, ponury. Mniej więcej taką atmosferę daje się wyczuć podczas lektury "Bramy piekieł", chociaż
Kobietnik
"Królestwo Liter" - takie pisanie jest miłe niesłychanie:)
O dziwo Starsza jest najpilniejszą uczennicą, mimo że jeszcze w przedszkolu deklarowała ze łzami w oczach: "Ja nie chcę do sioły, nigdy nie pójdę do sio&
Zostań najbogatszym Ojcem Chrzestnym - recenzja gry Kasa i Spluwy
Gry imprezowe goszczą u nas często. Bardzo cenimy sobie tytuły w których może zasiąść więcej niż  osób, gdyż mamy wielu znajomych l
facebook